CTET 2026 – Final Revision 1 MCQs (Old PYQ Pattern Based)

Final Revision 1-या संचामध्ये CTET च्या सर्व विषयांतील महत्त्वाच्या संकल्पना MCQ स्वरूपात मांडल्या आहेत. प्रश्नांची निवड अशी केली आहे की परीक्षेतील खरे स्वरूप, अध्यापनशास्त्रीय दृष्टी आणि समजून घेण्याची क्षमता विकसित होईल.

Table of Contents

प्रस्तावना

CTET (Central Teacher Eligibility Test) ही परीक्षा केवळ ज्ञानाची नाही तर शिक्षक म्हणून तुमची अध्यापन दृष्टी, विद्यार्थ्यांविषयीची समज आणि शिकवण्याची पद्धत यांची चाचणी घेते. त्यामुळे सर्व विषयांचा अभ्यास करताना केवळ तथ्य पाठ करणे पुरेसे नसून त्या मागील संकल्पना, अध्यापन कौशल्ये आणि विद्यार्थ्यांचा मानसिक विकास समजून घेणे अत्यंत गरजेचे आहे.

CTET 2026- Social Science Part 2 MCQs -101 to 200

बालविकास (CDP), भाषा, गणित, पर्यावरण अभ्यास (EVS) आणि सामाजिक शास्त्र हे विषय एकत्रितपणे विद्यार्थ्याचा सर्वांगीण विकास घडवतात. CTET मध्ये विचारले जाणारे प्रश्न शिक्षकाला विद्यार्थी-केंद्रित दृष्टिकोन, क्रियाशील शिक्षण (Activity Based Learning) आणि जीवनाशी जोडलेले अध्यापन या बाबींचे महत्त्व समजते का हे तपासतात.

हा MCQ संच त्याच उद्देशाने तयार करण्यात आलेला आहे.

CTET 2026 – Marathi Language Pedagogy Final Revision MCQs

Q1. भाषेचा मुख्य उद्देश काय आहे?

A) पाठांतर
B) संवाद साधणे
C) परीक्षा
D) व्याकरण
Ans: B

Q2. LSRW मध्ये ‘L’ म्हणजे

A) Learn
B) Listen
C) Language
D) Lesson
Ans: B

Q3. भाषा शिकवण्याची सर्वोत्तम पद्धत

A) भाषांतर पद्धत
B) व्याख्यान
C) थेट पद्धत (Direct Method)
D) पाठांतर
Ans: C

Q4. ध्वनींचे शिक्षण म्हणजे

A) व्याकरण
B) शब्दलेखन
C) ध्वनिशिक्षण (Phonics)
D) निबंध
Ans: C

Q5. मूक वाचनामुळे वाढते

A) उच्चार
B) वेग व आकलन
C) बोलणे
D) लेखन
Ans: B

Q6. विस्तृत वाचन म्हणजे

A) तपशीलवार वाचन
B) आनंदासाठी वाचन
C) मोठ्याने वाचन
D) व्याकरण
Ans: B

Q7. सखोल वाचन (Intensive Reading) लक्ष देते

A) मुख्य अर्थ
B) तपशील
C) वेग
D) अंदाज
Ans: B

Q8. भाषेतील सर्वात लहान ध्वनी घटक

A) शब्द
B) अक्षर
C) ध्वनिम (Phoneme)
D) वाक्य
Ans: C

Q9. चांगला भाषा वर्ग कसा असावा?

A) शांत
B) शिक्षक-केंद्रित
C) संवादात्मक
D) परीक्षा-केंद्रित
Ans: C

Q10. पुनर्शिक्षण (Remedial teaching) कोणासाठी?

A) हुशार विद्यार्थी
B) कमकुवत विद्यार्थी
C) सर्वांसाठी
D) शिक्षकांसाठी
Ans: B

Q11. Skimming म्हणजे

A) तपशीलवार वाचन
B) झटपट मुख्य अर्थासाठी वाचन
C) पाठांतर
D) मोठ्याने वाचन
Ans: B

Q12. Scanning म्हणजे

A) कथा वाचन
B) लेखन
C) विशिष्ट माहिती शोधणे
D) बोलणे
Ans: C

Q13. शब्दसंग्रह वाढतो

A) शब्दकोशानेच
B) संदर्भातून वापराने
C) पाठांतराने
D) व्याकरणाने
Ans: B

Q14. भूमिकानिवेदन (Role play) विकसित करते

A) लेखन
B) ऐकणे
C) बोलणे
D) वाचन
Ans: C

Q15. शब्दलेखन व ऐकण्याचे कौशल्य वाढते

A) निबंध
B) श्रुतिलेखन (Dictation)
C) वाचन
D) व्याकरण
Ans: B

Q16. जोडीनं काम (Pair work) वाढवते

A) शांतता
B) परस्परसंवाद
C) भीती
D) गृहपाठ
Ans: B

Q17. भाषा शिक्षणाचा उद्देश

A) व्याकरण
B) संवाद कौशल्य
C) गुण
D) गृहपाठ
Ans: B

Q18. कविता मदत करते

A) लय व अभिव्यक्ती
B) व्याकरण
C) शब्दलेखन
D) श्रुतिलेखन
Ans: A

Q19. मातृभाषेचा परिणाम

A) हस्तांतरण
B) अडथळा (Interference)
C) भाषांतर
D) बदल
Ans: B

Q20. व्याकरण शिकवावे

A) वेगळे
B) नियम पाठ करून
C) संदर्भातून
D) फक्त सरावातून
Ans: C

Q21. भाषा प्रयोगशाळा उपयोगी पडते

A) लेखन
B) उच्चार सुधारण्यासाठी
C) व्याकरण
D) वाचन
Ans: B

Q22. प्रकल्प पद्धती विकसित करते

A) भीती
B) सर्जनशीलता
C) शांतता
D) पाठांतर
Ans: B

Q23. मोठ्याने वाचन सुधारते

A) वेग
B) उच्चार
C) लेखन
D) व्याकरण
Ans: B

Q24. लेखन कौशल्यासाठी आवश्यक

A) टिपणे
B) सराव
C) स्मरणशक्ती
D) वाचन
Ans: B

Q25. भाषिक कौशल्यात प्रथम विकसित होते

A) ऐकणे
B) बोलणे
C) वाचन
D) लेखन
Ans: A

Q26. फळ्यावरचे लेखन असावे

A) वेगवान
B) स्पष्ट
C) सजावटी
D) मोठे
Ans: B

Q27. फ्लॅशकार्ड मदत करतात

A) व्याकरण
B) शब्दसंग्रह
C) निबंध
D) उच्चार
Ans: B

Q28. भाषा खेळ निर्माण करतात

A) भीती
B) आवड
C) गोंधळ
D) आवाज
Ans: B

Q29. आकलन चाचणी तपासते

A) लेखन
B) समज
C) स्मरण
D) व्याकरण
Ans: B

Q30. सर्जनशील लेखन वाढवते

A) व्याकरण
B) कल्पनाशक्ती
C) शांतता
D) स्मरण
Ans: B

Q31. ‘मुलगा’ या शब्दाचा अनेकवचन

A) मुलगे
B) मुलगा
C) मुलग्य
D) मुलगी
Ans: A

Q32. ‘आनंदी’ या शब्दाचा समानार्थी शब्द

A) दुःखी
B) खुश
C) रागीट
D) वाईट
Ans: B

Q33. ‘मोठा’ विरुद्धार्थी शब्द

A) उंच
B) विशाल
C) लहान
D) जाड
Ans: C

Q34. ‘मी शाळेत जातो’ काळ

A) भूतकाळ
B) वर्तमानकाळ
C) भविष्यकाळ
D) अपूर्णकाळ
Ans: B

Q35. ‘मी लिहित आहे’ काळ

A) वर्तमान अपूर्ण
B) भूत
C) भविष्य
D) साधा वर्तमान
Ans: A

Q36. ‘ती गेली’ काळ

A) वर्तमान
B) भूतकाळ
C) भविष्य
D) अपूर्ण
Ans: B

Q37. ‘सुंदर’ हा शब्द

A) नाम
B) क्रियापद
C) विशेषण
D) क्रियाविशेषण
Ans: C

Q38. ‘जलद’ हा शब्द

A) नाम
B) विशेषण
C) क्रियापद
D) सर्वनाम
Ans: B

Q39. ‘आणि’ हा शब्द

A) उभयान्वयी अव्यय
B) नाम
C) सर्वनाम
D) विशेषण
Ans: A

Q40. ‘अरे!’ हा शब्द

A) विशेषण
B) नाम
C) उद्गारवाचक अव्यय
D) सर्वनाम
Ans: C

Q41. ‘पुस्तक’ हा शब्द

A) क्रियापद
B) नाम
C) विशेषण
D) सर्वनाम
Ans: B

Q42. ‘तो’ हा शब्द

A) नाम
B) सर्वनाम
C) क्रियापद
D) विशेषण
Ans: B

Q43. संवाद लेखन सुधारते

A) व्याकरण
B) बोलण्याची शैली
C) स्मरण
D) वाचन
Ans: B

Q44. गोष्टी सांगणे विकसित करते

A) ऐकणे व कल्पनाशक्ती
B) लेखन
C) व्याकरण
D) शांतता
Ans: A

Q45. चुका दुरुस्ती असावी

A) कठोर
B) शिक्षा देणारी
C) सहकार्यपूर्ण
D) दुर्लक्षित
Ans: C

Q46. TLM म्हणजे

A) Teaching Learning Material
B) Total Language Method
C) Teacher Learning Mode
D) None
Ans: A

Q47. भाषा शिक्षण असावे

A) शिक्षक-केंद्रित
B) विद्यार्थी-केंद्रित
C) परीक्षा-केंद्रित
D) पुस्तक-केंद्रित
Ans: B

Q48. चांगला शिक्षक वापरतो

A) फक्त व्याख्यान
B) फक्त पुस्तक
C) सर्व भाषा कौशल्ये
D) श्रुतिलेखन
Ans: C

Q49. वाचन कौशल्य वाढवण्यासाठी

A) जास्त सराव
B) शिक्षा
C) शांतता
D) फक्त परीक्षा
Ans: A

Q50. भाषा शिकणे सर्वोत्तम होते

A) ऐकून
B) पाहून
C) वापर करून
D) पाठ करून
Ans: C

CTET 2026 – English Practice Set 3 (Q. 201–300)

CTET 2026– Child Development & Pedagogy

Q1. Development is

A) Fast process
B) Continuous process
C) Sudden change
D) Only physical change
विकास म्हणजे काय?
A) जलद प्रक्रिया
B) सातत्यपूर्ण प्रक्रिया
C) अचानक बदल
D) फक्त शारीरिक बदल
Ans: B

Q2. Which psychologist gave the theory of cognitive development?

A) Skinner
B) Piaget
C) Freud
D) Pavlov
संज्ञानात्मक विकास सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: B

Q3. Learning by doing is given by

A) Dewey
B) Thorndike
C) Vygotsky
D) Kohlberg
करून शिकणे ही संकल्पना कोणी मांडली?
Ans: A

Q4. The first teacher of a child is

A) School
B) Mother
C) Society
D) Friends
मुलाचा पहिला शिक्षक कोण?
Ans: B

Q5. IQ below 70 indicates

A) Gifted
B) Average
C) Intellectual Disability
D) Creative
IQ 70 पेक्षा कमी म्हणजे
Ans: C

Q6. Zone of Proximal Development is given by

A) Piaget
B) Vygotsky
C) Skinner
D) Bruner
ZPD सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: B

Q7. Reinforcement theory is by

A) Skinner
B) Freud
C) Erikson
D) Kohlberg
प्रबोधन (Reinforcement) सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: A

Q8. Adolescence is the stage of

A) Stability
B) Adjustment
C) Storm and Stress
D) Old age
किशोरावस्था म्हणजे
Ans: C

Q9. Which is not a domain of development?

A) Physical
B) Cognitive
C) Emotional
D) Political
विकासाचे क्षेत्र नाही
Ans: D

Q10. Inclusive education means

A) Only special school
B) Education for all children together
C) Only gifted students
D) Online education
समावेशक शिक्षण म्हणजे
Ans: B

Q11. Constructivism is related to

A) Rote learning
B) Active learning
C) Punishment
D) Memorization
रचनावाद संबंधित आहे
Ans: B

Q12. Moral development theory is given by

A) Kohlberg
B) Skinner
C) Piaget
D) Watson
नैतिक विकास सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: A

Q13. Intelligence test was first developed by

A) Binet
B) Freud
C) Gardner
D) Thorndike
बुद्धिमत्ता चाचणी कोणी विकसित केली?
Ans: A

Q14. Learning without understanding is

A) Insight learning
B) Rote learning
C) Experiential learning
D) Cooperative learning
समज न घेता शिकणे म्हणजे
Ans: B

Q15. Multiple intelligence theory is by

A) Gardner
B) Piaget
C) Skinner
D) Bruner
बहुविध बुद्धिमत्ता सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: A

Q16. The best method for teaching small children

A) Lecture
B) Discussion
C) Play-way
D) Dictation
लहान मुलांसाठी सर्वोत्तम पद्धत
Ans: C

Q17. Assessment during teaching is called

A) Summative
B) Diagnostic
C) Formative
D) Final
शिकवताना घेतलेले मूल्यमापन
Ans: C

Q18. Motivation increases

A) Fear
B) Interest
C) Punishment
D) Ignorance
प्रेरणा वाढते
Ans: B

Q19. Heredity and environment influence

A) Only behavior
B) Only health
C) Development
D) Only education
वंशपरंपरा व वातावरण परिणाम करतात
Ans: C

Q20. The process of adjustment in society is

A) Socialization
B) Individualization
C) Motivation
D) Evaluation
समाजात जुळवून घेण्याची प्रक्रिया
Ans: A

Q21. A creative child shows

A) Imitation
B) Original ideas
C) Fear
D) Silence
सर्जनशील मूल काय दाखवते?
Ans: B

Q22. Dyslexia is related to

A) Writing problem
B) Reading difficulty
C) Hearing problem
D) Speaking problem
डिस्लेक्सिया कशाशी संबंधित आहे?
Ans: B

Q23. Learning disability mainly affects

A) Physical growth
B) Social skills
C) Academic skills
D) Height
Learning disability कशावर परिणाम करते?
Ans: C

Q24. A good classroom environment is

A) Strict
B) Silent
C) Authoritarian
D) Democratic
चांगले वर्ग वातावरण कसे असते?
Ans: D

Q25. Scaffolding support is given by

A) Teacher
B) Parent
C) Friend
D) Book
Scaffolding आधार कोण देतो?
Ans: A

Q26. Attention span of children is generally

A) Long
B) Short
C) Permanent
D) Fixed
मुलांचे लक्ष केंद्रित कालावधी कसा असतो?
Ans: B

Q27. Punishment usually leads to

A) Motivation
B) Confidence
C) Fear
D) Creativity
शिक्षेमुळे काय होते?
Ans: C

Q28. Emotional development is related to

A) Height
B) Weight
C) Memory
D) Feelings
भावनिक विकास कशाशी संबंधित आहे?
Ans: D

Q29. Growth is

A) Quantitative
B) Qualitative
C) Emotional
D) Mental
वाढ (Growth) म्हणजे
Ans: A

Q30. Development is

A) Physical
B) Quantitative
C) Qualitative
D) Temporary
विकास (Development) म्हणजे
Ans: C

Q31. Group learning improves

A) Competition
B) Silence
C) Cooperation
D) Fear
गट शिक्षणामुळे वाढते
Ans: C

Q32. Child-centered education focuses on

A) Teacher
B) Textbook
C) Syllabus
D) Learner
बालकेंद्रित शिक्षण कोणावर केंद्रित असते?
Ans: D

Q33. Observation is a tool of

A) Teaching
B) Assessment
C) Homework
D) Discipline
निरीक्षण हे कशाचे साधन आहे?
Ans: B

Q34. Play helps to develop

A) Anger
B) Social skills
C) Fear
D) Laziness
खेळामुळे विकसित होते
Ans: B

Q35. Mental age concept was given by

A) Piaget
B) Skinner
C) Binet
D) Freud
मानसिक वय संकल्पना कोणी दिली?
Ans: C

Q36. IQ formula is

A) CA/MA ×100
B) MA + CA
C) MA – CA
D) MA/CA ×100
IQ सूत्र आहे
Ans: D

Q37. Positive reinforcement means

A) Punishment
B) Reward
C) Fear
D) Ignoring
सकारात्मक प्रबोधन म्हणजे
Ans: B

Q38. Negative reinforcement means

A) Punishment
B) Giving reward
C) Removing unpleasant stimulus
D) Ignoring
नकारात्मक प्रबोधन म्हणजे
Ans: C

Q39. Teacher’s role in constructivism

A) Lecturer
B) Controller
C) Facilitator
D) Dictator
रचनावादात शिक्षकाची भूमिका
Ans: C

Q40. Language development begins with

A) Words
B) Sentences
C) Reading
D) Crying
भाषा विकास कशापासून सुरू होतो?
Ans: D

Q41. The term ‘Egocentrism’ was given by

A) Vygotsky
B) Kohlberg
C) Piaget
D) Skinner
‘Egocentrism’ ही संकल्पना कोणी दिली?
Ans: C

Q42. Trial and Error theory is given by

A) Pavlov
B) Thorndike
C) Bruner
D) Freud
Trial and Error सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: B

Q43. Insight learning theory is by

A) Skinner
B) Watson
C) Kohler
D) Erikson
Insight learning सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: C

Q44. Classical conditioning theory is by

A) Thorndike
B) Piaget
C) Skinner
D) Pavlov
Classical Conditioning सिद्धांत कोणी दिला?
Ans: D

Q45. An ideal teacher should be

A) Strict
B) Friendly
C) Silent
D) Fearful
आदर्श शिक्षक कसा असावा?
Ans: B

Q46. Evaluation means

A) Teaching
B) Judging performance
C) Homework
D) Punishment
मूल्यमापन म्हणजे
Ans: B

Q47. Learning plateau means

A) Fast learning
B) Slow learning
C) No progress stage
D) Forgetting
Learning plateau म्हणजे
Ans: C

Q48. Readiness to learn depends on

A) Luck
B) Money
C) Maturity
D) Marks
शिकण्याची तयारी कशावर अवलंबून असते?
Ans: C

Q49. Curriculum should be

A) Rigid
B) Book-based
C) Exam-based
D) Flexible
अभ्यासक्रम कसा असावा?
Ans: D

Q50. Education aims at

A) Marks
B) Job only
C) Overall development
D) Competition
शिक्षणाचा उद्देश
Ans: C

CTET – English Language Pedagogy Final Revision MCQs

Q1. Language is mainly used for

A) Decoration
B) Communication
C) Exams
D) Grammar
भाषेचा मुख्य उपयोग
Ans: B

Q2. LSRW stands for

A) Listen, Speak, Read, Write
B) Learn, Study, Revise, Work
C) Language, Sound, Reading, Writing
D) None
Ans: A

Q3. Best method for teaching language

A) Grammar Translation
B) Lecture
C) Direct Method
D) Dictation
Ans: C

Q4. Phonics helps in

A) Essay writing
B) Sound learning
C) Grammar
D) Storytelling
Ans: B

Q5. Silent reading improves

A) Pronunciation
B) Speed & comprehension
C) Speaking
D) Handwriting
Ans: B

Q6. Extensive reading means

A) Detailed reading
B) Reading for pleasure
C) Loud reading
D) Grammar practice
Ans: B

Q7. Intensive reading focuses on

A) Gist
B) Details
C) Speed
D) Skipping
Ans: B

Q8. Smallest unit of sound

A) Word
B) Letter
C) Phoneme
D) Sentence
Ans: C

Q9. Good language classroom is

A) Silent
B) Teacher-centered
C) Interactive
D) Exam-focused
Ans: C

Q10. Remedial teaching is for

A) Bright students
B) Weak learners
C) All students
D) Teachers
Ans: B

Q11. Skimming means

A) Detailed reading
B) Quick reading for gist
C) Memorizing
D) Loud reading
Ans: B

Q12. Scanning means

A) Reading story
B) Writing
C) Searching specific info
D) Speaking
Ans: C

Q13. Vocabulary develops best by

A) Dictionary only
B) Context use
C) Rote learning
D) Grammar drills
Ans: B

Q14. Role play improves

A) Writing
B) Listening
C) Speaking
D) Reading
Ans: C

Q15. Dictation improves

A) Writing
B) Listening
C) Speaking
D) Grammar
Ans: B

Q16. Pair work develops

A) Silence
B) Interaction
C) Fear
D) Homework
Ans: B

Q17. Aim of language teaching

A) Grammar
B) Communication
C) Marks
D) Homework
Ans: B

Q18. Poems help in

A) Rhythm & expression
B) Grammar
C) Spelling
D) Dictation
Ans: A

Q19. Mother tongue influence

A) Transfer
B) Interference
C) Translation
D) Conversion
Ans: B

Q20. Grammar should be taught

A) Separately
B) Through drills
C) In context
D) By rules only
Ans: C

Q21. Language lab helps in

A) Writing
B) Pronunciation
C) Grammar
D) Reading
Ans: B

Q22. Project work develops

A) Fear
B) Creativity
C) Silence
D) Rote
Ans: B

Q23. Reading aloud improves

A) Speed
B) Pronunciation
C) Writing
D) Grammar
Ans: B

Q24. Writing skill needs

A) Notes
B) Practice
C) Memory
D) Reading
Ans: B

Q25. Listening skill develops first

A) True
B) False
C) Later
D) Never
Ans: A

Q26. Blackboard work should be

A) Fast
B) Clear
C) Decorative
D) Long
Ans: B

Q27. Flashcards help in

A) Grammar
B) Vocabulary
C) Essay
D) Pronunciation
Ans: B

Q28. Language games create

A) Fear
B) Interest
C) Noise
D) Confusion
Ans: B

Q29. Comprehension tests

A) Writing
B) Understanding
C) Memory
D) Grammar
Ans: B

Q30. Creative writing develops

A) Grammar
B) Imagination
C) Silence
D) Memory
Ans: B

Q31. Plural of ‘child’

A) Childs
B) Children
C) Childes
D) Child
Ans: B

Q32. Synonym of ‘happy’

A) Sad
B) Glad
C) Angry
D) Bad
Ans: B

Q33. Antonym of ‘big’

A) Large
B) Huge
C) Small
D) Tall
Ans: C

Q34. ‘He goes to school’ tense

A) Past
B) Future
C) Present simple
D) Continuous
Ans: C

Q35. ‘I am writing’ tense

A) Present continuous
B) Past
C) Future
D) Simple
Ans: A

Q36. ‘She went’ tense

A) Present
B) Past
C) Future
D) Continuous
Ans: B

Q37. ‘Will go’ tense

A) Present
B) Past
C) Future
D) Perfect
Ans: C

Q38. ‘Beautiful’ is

A) Noun
B) Verb
C) Adjective
D) Adverb
Ans: C

Q39. ‘Quickly’ is

A) Adverb
B) Adjective
C) Noun
D) Verb
Ans: A

Q40. ‘And’ is

A) Preposition
B) Conjunction
C) Noun
D) Pronoun
Ans: B

Q41. ‘On the table’ shows

A) Noun
B) Verb
C) Preposition
D) Adverb
Ans: C

Q42. ‘Wow!’ is

A) Conjunction
B) Interjection
C) Noun
D) Adjective
Ans: B

Q43. ‘Book’ is

A) Noun
B) Verb
C) Adjective
D) Adverb
Ans: A

Q44. ‘He’ is

A) Noun
B) Pronoun
C) Verb
D) Adjective
Ans: B

Q45. Dialogue writing improves

A) Grammar
B) Speaking style
C) Memory
D) Reading
Ans: B

Q46. Storytelling develops

A) Listening
B) Imagination
C) Both A & B
D) Writing only
Ans: C

Q47. Error correction should be

A) Harsh
B) Punishing
C) Supportive
D) Ignored
Ans: C

Q48. TLM means

A) Teaching Learning Material
B) Total Language Method
C) Teacher Learning Mode
D) None
Ans: A

Q49. Language teaching should be

A) Teacher-centered
B) Child-centered
C) Exam-centered
D) Book-centered
Ans: B

Q50. Good teacher uses

A) Only lecture
B) Only book
C) All language skills
D) Dictation only
Ans: C

CTET 2026 – Mathematics Pedagogy Final Revision MCQs

Q1. Mathematics learning should be

A) Rote based
B) Activity based
C) Lecture based
D) Exam based
गणित शिक्षण कसे असावे?
Ans: B

Q2. The main aim of teaching Maths is

A) Calculation only
B) Logical thinking
C) Homework
D) Exams
गणित शिकवण्याचा मुख्य उद्देश
Ans: B

Q3. Child learns Maths best through

A) Copying
B) Listening
C) Doing activities
D) Memorizing
Ans: C

Q4. Teaching aid for fractions

A) Globe
B) Abacus
C) Paper folding
D) Map
Ans: C

Q5. Word problems help in

A) Memory
B) Understanding application
C) Tables
D) Speed
Ans: B

Q6. Mathematics is related to

A) Daily life
B) School only
C) Books only
D) Exams
Ans: A

Q7. Error analysis helps teacher to

A) Punish
B) Understand mistakes
C) Ignore
D) Test
Ans: B

Q8. Best way to teach geometry

A) Lecture
B) Drawing & models
C) Reading
D) Notes
Ans: B

Q9. Assessment should be

A) Fearful
B) Continuous
C) Year-end only
D) Oral only
Ans: B

Q10. Concept of zero was given by

A) Romans
B) Greeks
C) Indians
D) Chinese
Ans: C

Q11. Place value is taught using

A) Story
B) Abacus
C) Poem
D) Map
Ans: B

Q12. Mathematics develops

A) Imagination
B) Logical reasoning
C) Singing
D) Drawing
Ans: B

Q13. Diagnostic test is used for

A) Promotion
B) Finding learning gaps
C) Homework
D) Ranking
Ans: B

Q14. Remedial teaching is for

A) Bright students
B) Weak learners
C) Teachers
D) Parents
Ans: B

Q15. Concrete → Pictorial → Abstract is given by

A) Piaget
B) Bruner
C) Vygotsky
D) Skinner
Ans: B

Q16. Math lab helps in

A) Fun learning
B) Punishment
C) Exams
D) Writing
Ans: A

Q17. A good math question should

A) Confuse
B) Test understanding
C) Be lengthy
D) Be difficult
Ans: B

Q18. Teaching tables through songs is

A) Rote
B) Activity method
C) Lecture
D) Drill
Ans: B

Q19. Formative assessment is

A) Final exam
B) Continuous evaluation
C) Year end
D) External exam
Ans: B

Q20. Mathematics fear is reduced by

A) Punishment
B) Encouragement
C) Homework
D) Tests
Ans: B

Q21. Shapes can be taught using

A) Chalk
B) Models
C) Lecture
D) Notes
Ans: B

Q22. Project work in Maths develops

A) Fear
B) Creativity
C) Silence
D) Memory
Ans: B

Q23. Teaching time concept uses

A) Calendar/Clock
B) Map
C) Story
D) Poem
Ans: A

Q24. Graph teaching uses

A) Chart
B) Song
C) Story
D) Drama
Ans: A

Q25. Mathematics is

A) Exact science
B) Guess work
C) Story subject
D) Language
Ans: A

Q26. Mental math improves

A) Speed
B) Drawing
C) Reading
D) Writing
Ans: A

Q27. Children learn best when teacher is

A) Strict
B) Friendly
C) Silent
D) Angry
Ans: B

Q28. Problem solving skill is developed by

A) Lecture
B) Practice
C) Copying
D) Homework only
Ans: B

Q29. Geometry means

A) Number study
B) Shape study
C) Story
D) Drawing
Ans: B

Q30. Maths games create

A) Fear
B) Interest
C) Noise
D) Confusion
Ans: B

Q31. Even number example

A) 7
B) 9
C) 12
D) 15
Ans: C

Q32. Prime number

A) 9
B) 15
C) 11
D) 21
Ans: C

Q33. LCM means

A) Largest Common Multiple
B) Least Common Multiple
C) Low Common Multiple
D) None
Ans: B

Q34. HCF means

A) Highest Common Factor
B) High Common Form
C) Half Common Factor
D) None
Ans: A

Q35. 5 × 6 =

A) 11
B) 25
C) 30
D) 35
Ans: C

Q36. 1/2 + 1/2 =

A) 1
B) 2
C) 0
D) 1/2
Ans: A

Q37. Perimeter means

A) Area
B) Boundary length
C) Volume
D) Shape
Ans: B

Q38. Area is measured in

A) cm
B) cm²
C) m
D) kg
Ans: B

Q39. 1000 grams =

A) 1 kg
B) 10 kg
C) 100 kg
D) 100 g
Ans: A

Q40. Angle of square

A) 45°
B) 60°
C) 90°
D) 120°
Ans: C

Q41. Triangle has sides

A) 2
B) 3
C) 4
D) 5
Ans: B

Q42. Decimal of 1/10

A) 0.1
B) 1.0
C) 0.01
D) 10
Ans: A

Q43. Roman numeral for 10

A) V
B) X
C) L
D) C
Ans: B

Q44. Symmetry means

A) Same on both sides
B) Different
C) Big
D) Small
Ans: A

Q45. Data handling uses

A) Graphs
B) Stories
C) Poems
D) Maps
Ans: A

Q46. Estimation helps in

A) Guessing near value
B) Exact answer
C) Writing
D) Reading
Ans: A

Q47. Word problems develop

A) Logical thinking
B) Drawing
C) Singing
D) Memory
Ans: A

Q48. Teaching math should start from

A) Abstract
B) Concrete objects
C) Notes
D) Exams
Ans: B

Q49. Good math teacher encourages

A) Fear
B) Questions
C) Silence
D) Punishment
Ans: B

Q50. Mathematics is best learned by

A) Listening
B) Watching
C) Doing
D) Memorizing
Ans: C

CTET 2026 – Social Science Pedagogy Final Revision MCQs

Q1. Social Science includes

A) Maths
B) History, Geography, Civics, Economics
C) English
D) Science
सामाजिक शास्त्रात समावेश होतो
Ans: B

Q2. Main aim of Social Science teaching

A) Rote learning
B) Understanding society
C) Exams
D) Homework
Ans: B

Q3. History helps to know

A) Future only
B) Past events
C) Maths
D) Science
Ans: B

Q4. Geography studies

A) Plants
B) Earth & environment
C) Machines
D) Numbers
Ans: B

Q5. Civics deals with

A) Government & citizens
B) Weather
C) Stories
D) Grammar
Ans: A

Q6. Economics studies

A) Money & resources
B) Mountains
C) Kings
D) Language
Ans: A

Q7. Best method to teach Social Science

A) Lecture only
B) Activity & discussion
C) Dictation
D) Reading only
Ans: B

Q8. Map reading develops

A) Drawing
B) Spatial understanding
C) Singing
D) Memory
Ans: B

Q9. Globe shows

A) Country map
B) Earth model
C) History
D) Civics
Ans: B

Q10. Timeline is used in

A) Geography
B) History
C) Economics
D) Civics
Ans: B

Q11. Field visit helps in

A) Fun only
B) Real learning
C) Exams
D) Homework
Ans: B

Q12. Social Science should be

A) Book centered
B) Child centered
C) Exam centered
D) Teacher centered
Ans: B

Q13. Discussion method develops

A) Silence
B) Thinking
C) Fear
D) Writing only
Ans: B

Q14. Project work develops

A) Creativity
B) Fear
C) Silence
D) Memory
Ans: A

Q15. Constitution of India came into effect in

A) 1947
B) 1950
C) 1948
D) 1960
Ans: B

Q16. Father of Indian Constitution

A) Gandhi
B) Nehru
C) Dr. B.R. Ambedkar
D) Patel
Ans: C

Q17. Latitude lines run

A) North–South
B) East–West
C) Circular
D) Vertical
Ans: B

Q18. Longitude lines run

A) East–West
B) North–South
C) Circular
D) Diagonal
Ans: B

Q19. Equator is at

A) 23½° N
B) 0°
C) 90° N
D) 45°
Ans: B

Q20. First Prime Minister of India

A) Gandhi
B) Nehru
C) Patel
D) Bose
Ans: B

Q21. Panchayati Raj relates to

A) Parliament
B) Local government
C) Courts
D) School
Ans: B

Q22. Teaching history should include

A) Stories & sources
B) Dates only
C) Notes
D) Exams
Ans: A

Q23. Weather is studied in

A) History
B) Civics
C) Geography
D) Economics
Ans: C

Q24. Fundamental Rights are in

A) Civics
B) Geography
C) History
D) Maths
Ans: A

Q25. Money is medium of

A) Study
B) Exchange
C) Story
D) Travel
Ans: B

Q26. Democracy means

A) Rule of king
B) Rule of people
C) Rule of army
D) Rule of teachers
Ans: B

Q27. Teaching aids in Social Science

A) Maps & charts
B) Poems
C) Tables
D) Grammar book
Ans: A

Q28. Census is

A) Population count
B) Election
C) Tax
D) Law
Ans: A

Q29. Natural resources include

A) Books
B) Water, soil, forest
C) Money
D) Roads
Ans: B

Q30. Environment means

A) School
B) Surroundings
C) Book
D) Map
Ans: B

Q31. Indus Valley Civilization is known for

A) Temples
B) Drainage system
C) Aircraft
D) Railways
Ans: B

Q32. National capital of India

A) Mumbai
B) Delhi
C) Kolkata
D) Chennai
Ans: B

Q33. Largest continent

A) Africa
B) Asia
C) Europe
D) Australia
Ans: B

Q34. Indian Parliament has

A) One house
B) Two houses
C) Three houses
D) Four houses
Ans: B

Q35. Election Commission conducts

A) Census
B) Exams
C) Elections
D) Surveys
Ans: C

Q36. Teaching should connect with

A) Book only
B) Real life
C) Exams
D) Notes
Ans: B

Q37. Disaster management is part of

A) Civics
B) Geography
C) History
D) Maths
Ans: B

Q38. Industrial Revolution began in

A) India
B) USA
C) England
D) China
Ans: C

Q39. Fundamental Duties are for

A) Teachers
B) Citizens
C) Government only
D) Children only
Ans: B

Q40. Teaching Social Science reduces

A) Fear
B) Social ignorance
C) Writing
D) Homework
Ans: B

Q41. Transport helps in

A) Isolation
B) Movement of goods & people
C) Study
D) Exams
Ans: B

Q42. Map scale shows

A) Direction
B) Distance ratio
C) Colour
D) Shape
Ans: B

Q43. National symbols create

A) Fear
B) Unity
C) Homework
D) Exams
Ans: B

Q44. Teaching should promote

A) Bias
B) Equality
C) Fear
D) Silence
Ans: B

Q45. Archaeology studies

A) Future
B) Ancient remains
C) Weather
D) Maps
Ans: B

Q46. Budget is related to

A) History
B) Geography
C) Economics
D) Civics
Ans: C

Q47. River Ganga flows into

A) Arabian Sea
B) Bay of Bengal
C) Indian Ocean
D) Pacific
Ans: B

Q48. Teaching should develop

A) Rote memory
B) Critical thinking
C) Fear
D) Silence
Ans: B

Q49. Constitution ensures

A) Rights & duties
B) Exams
C) Stories
D) Maps
Ans: A

Q50. Social Science learning makes child

A) Self-centered
B) Responsible citizen
C) Silent
D) Exam topper
Ans: B

पुढील अपडेट:

“CTET 2026 परीक्षेनंतर आमचे मुख्य लक्ष इयत्ता 4 वी आणि 7 वी शिष्यवृत्ती परीक्षेच्या तयारीवर असणार आहे…”

CTET Official Website – परीक्षा अपडेट, अधिसूचना आणि Hall Ticket

निष्कर्ष

CTET परीक्षेची तयारी करताना लक्षात ठेवण्यासारखी सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे ही परीक्षा फक्त विषयज्ञान तपासत नाही, तर तुम्ही कसे शिक्षक असाल हे पाहते. बालविकास, भाषा, गणित, EVS आणि सामाजिक शास्त्र हे विषय मिळून विद्यार्थ्याचा बौद्धिक, भावनिक, सामाजिक आणि नैतिक विकास घडवतात. त्यामुळे प्रत्येक विषयाचा अभ्यास करताना अध्यापन पद्धती, विद्यार्थी-केंद्रित दृष्टिकोन आणि प्रत्यक्ष जीवनाशी जोडलेले शिक्षण या गोष्टींवर भर देणे आवश्यक आहे.

या MCQ संचाचा नियमित सराव केल्यास संकल्पना स्पष्ट होतात, प्रश्न समजून सोडवण्याची क्षमता वाढते आणि अध्यापनशास्त्राबद्दलची समज दृढ होते. यामुळे केवळ CTET परीक्षेत यश मिळत नाही, तर प्रत्यक्ष वर्गात प्रभावी, संवेदनशील आणि प्रेरणादायी शिक्षक बनण्यासाठीही मदत होते.

शिक्षण म्हणजे फक्त माहिती देणे नव्हे, तर विद्यार्थ्यांमध्ये विचार, मूल्ये आणि आत्मविश्वास निर्माण करणे होय — आणि हाच CTET चा खरा उद्देश आहे.