१९६६ चा ताश्कंद करार (Tashkand Karar ) हा १९६५ च्या भारत–पाकिस्तान युद्धानंतर झालेला एक अत्यंत महत्त्वाचा शांतता करार होता. या कराराद्वारे दोन्ही देशांनी युद्धपूर्व स्थितीकडे परत जाण्याचा, सीमारेषेवर शांतता राखण्याचा आणि भविष्यातील मतभेद शांततामय मार्गाने सोडवण्याचा निर्णय घेतला. या लेखामध्ये ताश्कंद कराराची पार्श्वभूमी, करारातील प्रमुख अटी, त्याचे महत्त्व व मर्यादा, तसेच पंतप्रधान लालबहादूर शास्त्री यांचे … Read more
10 January 2026-दप्तरी-मुक्त शनिवार निमित्त विद्यार्थ्यांमध्ये सर्जनशीलता, जीवनकौशल्ये, सहकार्य व अनुभवाधारित शिक्षण विकसित करण्यासाठी उपक्रमप्रधान अध्ययन तक्ता तयार करण्यात आला आहे. प्रस्तावना दप्तरी-मुक्त शनिवारी पुस्तकी अभ्यासापेक्षा अनुभवातून शिकणे, निरीक्षण, कृती व संवाद यांना प्राधान्य दिले जाते. 10 January 2026रोजी इयत्ता १ ली ते १० वी साठी आनंददायी, उपक्रमयुक्त व संतुलित ८ तासांचे नियोजन करण्यात आले … Read more
हा लेख CTET-2026 Paper 2 Geography (Class 8 – Agriculture) या महत्त्वाच्या अध्यायावर आधारित आहे. यात कृषीची संकल्पना, शेतीचे प्रकार, प्रमुख पिके, कृषीवर परिणाम करणारे घटक, आधुनिक शेती पद्धती व शाश्वत शेती हे मुद्दे CTET exam-oriented पद्धतीने Marathi + English mix मध्ये समजावून सांगितले आहेत. CTET साठी revision आणि MCQ preparation साठी हा लेख अत्यंत … Read more
वासुदेव बळवंत फडके(Vasudev Balwant Phadke) हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील पहिले क्रांतिकारक मानले जातात. इंग्रजांच्या अन्यायकारक राजवटीविरुद्ध त्यांनी सशस्त्र उठाव केला. शेतकऱ्यांचे शोषण, दुष्काळातील अत्याचार आणि स्वराज्याची तळमळ यामुळे त्यांनी क्रांतीचा मार्ग स्वीकारला. इंग्रज सरकारविरुद्ध युद्ध पुकारल्याच्या आरोपाखाली त्यांना अटक करून जन्मठेपेची शिक्षा देण्यात आली. हा कथास्वरूप लेख त्यांच्या बलिदानाची आणि देशभक्तीची प्रेरणादायी कहाणी मांडतो. प्रस्तावना भारतीय … Read more
विद्यार्थ्यांचा बौद्धिक, शारीरिक व भावनिक विकास साधण्यासाठी दिनांक 9 January 2026 रोजी इयत्ता १ ली ते 10 वी साठी उपक्रमयुक्त, कृतीआधारित व संतुलित असे ८ तासांचे दैनंदिन अध्ययन नियोजन तयार करण्यात आले आहे. या नियोजनामध्ये वाचन, लेखन, विचार, निरीक्षण, प्रयोग व खेळ यांचा समतोल राखण्यात आला आहे. प्रस्तावना विद्यार्थ्यांमध्ये शिकण्याची गोडी निर्माण व्हावी, स्व-अभ्यासाची सवय … Read more
हा लेख CTET–2026 साठी उपयुक्त असा Modals (English Grammar) या महत्त्वाच्या विषयावर आधारित आहे. यात Marathi + English mix मध्ये Modals चे meaning, types, uses, rules आणि examples सोप्या पद्धतीने समजावले आहेत. can, could, may, might, will, would, shall, should, must इ. modals चा exam-oriented वापर दिला असून CTET / TET aspirants साठी हा लेख … Read more
गॅलिलिओ गॅलिलि (Galileo Galilei )हे इटलीतील महान वैज्ञानिक होते. निरीक्षण, प्रयोग आणि गणितावर आधारित वैज्ञानिक पद्धती त्यांनी विकसित केली. खगोलशास्त्र आणि भौतिकशास्त्रातील त्यांच्या शोधांमुळे आधुनिक विज्ञानाचा पाया घातला गेला. म्हणूनच त्यांना आधुनिक विज्ञानाचा जनक म्हटले जाते. प्रस्तावना मानवाच्या बौद्धिक इतिहासात काही व्यक्ती अशा होऊन जातात ज्या संपूर्ण विचारपद्धतीच बदलून टाकतात. अशाच थोर वैज्ञानिकांपैकी एक म्हणजे … Read more
8 January 2026 या अध्ययन तक्त्यात बालभारती अभ्यासक्रमानुसार विषयनिहाय अध्ययन मुद्दे, कृतीआधारित अनुभव, आवश्यक साधन-तंत्रे व पुनरावृत्तीचा समावेश आहे. शिक्षक व विद्यार्थ्यांना दैनंदिन अध्यापनासाठी उपयुक्त असा हा तक्ता आहे. प्रस्तावना विद्यार्थ्यांच्या अध्ययनात सातत्य, समज आधारित शिकणे व उपक्रमांद्वारे सहभाग वाढवण्याच्या उद्देशाने दिनांक 8 January 2026 रोजी इयत्ता १ ली ते १० वी साठी संतुलित व … Read more
CTET-2026 Child Psychology अंतर्गत Lev Vygotsky यांचा Socio-Cultural Theory सविस्तरपणे समजावून सांगणारा हा लेख आहे. यात ZPD (Zone of Proximal Development), MKO (More Knowledgeable Other), Scaffolding, Language & Thought, Social Interaction या संकल्पना Marathi + English mix मध्ये सोप्या शब्दांत स्पष्ट केल्या आहेत. CTET, TET, D.Ed, B.Ed परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त, परीक्षाभिमुख उदाहरणे व तुलना (Vygotsky … Read more
अनंत लक्ष्मण कान्हेरे(Anant Kanhere)हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील एक तेजस्वी तरुण क्रांतिकारक होते. ब्रिटिश अधिकारी जॅक्सनच्या वधानंतर त्यांनी अवघ्या अठरा वर्षांच्या वयात देशासाठी बलिदान दिले. त्यांच्या धैर्य, देशप्रेम आणि क्रांतिकारी कार्याचा हा सविस्तर लेख आहे. प्रस्तावना भारतीय स्वातंत्र्यलढा हा केवळ राजकीय आंदोलनांचा इतिहास नसून, त्यामध्ये असंख्य तरुण क्रांतिकारकांनी आपल्या प्राणांची आहुती दिली आहे. अशाच तेजस्वी, निर्भीड आणि … Read more