CTET 2026-Social Science 1- MCQs (1–100)

Social Science 1 हा 1–100 MCQ संच CTET Social Science च्या पूर्ण अभ्यासक्रमावर आधारित आहे. प्रत्येक प्रश्न चार पर्यायांसह दिलेला आहे व योग्य उत्तर दर्शवलेले आहे. जलद पुनरावृत्ती, सराव आणि Mock Test तयारीसाठी उपयुक्त.

प्रस्तावना

CTET (Central Teacher Eligibility Test) ही भारतातील शिक्षक होण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची परीक्षा आहे. Paper 2 मध्ये Social Science हा विषय 6वी ते 8वी शिकवणाऱ्या उमेदवारांसाठी असतो. या विषयात History, Geography, Civics आणि Social Science Pedagogy हे चार मुख्य भाग समाविष्ट असतात. त्यामुळे फक्त माहिती पाठ असणे पुरेसे नसून संकल्पना समजून घेणे, नकाशा ज्ञान, ऐतिहासिक घटना, शासनव्यवस्था आणि अध्यापन पद्धती यांचे सखोल आकलन आवश्यक असते.

MCQ सराव हा CTET तयारीतील सर्वात प्रभावी भाग मानला जातो, कारण त्यातून प्रश्नांचा पॅटर्न समजतो, गती वाढते आणि अचूकता सुधारते. म्हणूनच हा 1 ते 100 Social Science MCQ संच विद्यार्थ्यांना संपूर्ण विषयाची जलद व परिणामकारक पुनरावृत्ती करून देण्यासाठी तयार करण्यात आला आहे.

🔹 CTET Marathi Grammar Notes
Anchor Text: CTET Marathi Grammar Complete Guide
👉 https://smartbharatmanch.com/ctet-marathi-grammar-notes/

🔹 CTET Social Science MCQs
Anchor Text: CTET Social Science Practice Questions
👉 https://smartbharatmanch.com/ctet-social-science-mcqs/

🔹 CTET Pedagogy Notes
Anchor Text: Child Development & Pedagogy for CTET
👉 https://smartbharatmanch.com/ctet-pedagogy-notes/

🔹 CTET Previous Year Questions (PYQs)
Anchor Text: CTET PYQs with Answers
👉 https://smartbharatmanch.com/ctet-previous-year-questions/

🏺 HISTORY / इतिहास -Social Science 1

1. Harappan civilization is also called —
हडप्पा संस्कृतीला अजून कोणत्या नावाने ओळखले जाते?
A) Vedic Civilization
B) Indus Valley Civilization ✅
C) Mauryan Civilization
D) Gupta Civilization

2. Who discovered Harappa?
हडप्पा शोधणारे कोण?
A) Lord Curzon
B) Dayaram Sahni ✅
C) Alexander Cunningham
D) John Marshall

3. Vedas were written in —
वेद कोणत्या भाषेत लिहिले गेले?
A) Pali
B) Prakrit
C) Sanskrit ✅
D) Hindi

4. Gautama Buddha was born in —
गौतम बुद्धांचा जन्म कुठे झाला?
A) Kapilvastu
B) Lumbini ✅
C) Gaya
D) Sarnath

5. Ashoka belonged to which dynasty?
अशोक कोणत्या वंशाचा होता?
A) Gupta
B) Maurya ✅
C) Chola
D) Mughal

6. Who wrote Arthashastra?
अर्थशास्त्र कोणी लिहिले?
A) Kalidas
B) Chanakya ✅
C) Aryabhatta
D) Panini

7. Delhi Sultanate was founded by —
दिल्ली सल्तनत कोणी स्थापन केली?
A) Babur
B) Qutubuddin Aibak ✅
C) Akbar
D) Alauddin Khilji

8. Akbar’s religious policy was called —
अकबरच्या धार्मिक धोरणाला काय म्हणत?
A) Din-i-Ilahi ✅
B) Sulh-i-Kul
C) Shariat
D) Jizya

9. Shivaji Maharaj was crowned in —
शिवाजी महाराजांचा राज्याभिषेक कधी झाला?
A) 1666
B) 1674 ✅
C) 1680
D) 1659

10. First War of Independence took place in —
पहिले स्वातंत्र्ययुद्ध कधी झाले?
A) 1857 ✅
B) 1885
C) 1905
D) 1942

11. Indian National Congress was formed in —
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसची स्थापना कधी झाली?
A) 1857
B) 1885 ✅
C) 1905
D) 1947

12. Who is called the Father of the Nation?
राष्ट्रपिता म्हणून कोण ओळखले जातात?
A) Nehru
B) Subhash Bose
C) Mahatma Gandhi ✅
D) Patel

13. Jallianwala Bagh massacre happened in —
जालियनवाला बाग हत्याकांड कधी झाले?
A) 1915
B) 1919 ✅
C) 1920
D) 1930

14. Quit India Movement started in —
भारत छोडो आंदोलन कधी सुरू झाले?
A) 1930
B) 1942 ✅
C) 1947
D) 1921

15. Dandi March was led by —
दांडी मार्चचे नेतृत्व कोणी केले?
A) Nehru
B) Bhagat Singh
C) Mahatma Gandhi ✅
D) Tilak

16. First President of India was —
भारताचे पहिले राष्ट्रपती कोण होते?
A) Jawaharlal Nehru
B) Dr. Rajendra Prasad ✅
C) Sardar Patel
D) Zakir Hussain

17. Aryabhatta was famous for —
आर्यभट्ट कशासाठी प्रसिद्ध होते?
A) Medicine
B) Astronomy & Mathematics ✅
C) Literature
D) Politics

18. Nalanda University was famous for —
नालंदा विद्यापीठ कशासाठी प्रसिद्ध होते?
A) War training
B) Trade
C) Education ✅
D) Art

19. Battle of Plassey fought in —
प्लासीची लढाई कधी झाली?
A) 1764
B) 1757 ✅
C) 1857
D) 1748

20. East India Company came to India for —
ईस्ट इंडिया कंपनी भारतात कशासाठी आली?
A) Rule
B) Religion
C) Trade ✅
D) Education

21. Simon Commission arrived in India in —
सायमन आयोग भारतात कधी आला?
A) 1920
B) 1935
C) 1928 ✅
D) 1942

22. Chauri Chaura incident took place in —
चौरी चौरा घटना कधी घडली?
A) 1922 ✅
B) 1930
C) 1919
D) 1942

23. “Swaraj is my birthright” slogan was given by —
“स्वराज्य हा माझा जन्मसिद्ध हक्क आहे” हे घोषवाक्य कोणी दिले?
A) Gandhi
B) Nehru
C) Bal Gangadhar Tilak ✅
D) Bose

24. Partition of Bengal took place in —
बंगाल विभाजन कधी झाले?
A) 1885
B) 1905 ✅
C) 1919
D) 1947

25. Subhash Chandra Bose formed —
सुभाषचंद्र बोस यांनी काय स्थापन केले?
A) Congress
B) Forward Bloc
C) INA (Azad Hind Fauj) ✅
D) Swaraj Party

🌍 GEOGRAPHY MCQs -Social Science 1

26. Earth revolves around —
पृथ्वी कोणाभोवती फिरते?
A) Moon
B) Sun ✅
C) Mars
D) Jupiter

27. Shape of the Earth is —
पृथ्वीचा आकार कसा आहे?
A) Circle
B) Oval
C) Geoid ✅
D) Square

28. Longest river in India —
भारताची सर्वात लांब नदी कोणती?
A) Yamuna
B) Godavari
C) Ganga ✅
D) Krishna

29. Tropic of Cancer passes through —
कर्कवृत्त कोणत्या देशातून जाते?
A) Sri Lanka
B) Nepal
C) India ✅
D) China

30. Capital of Maharashtra —
महाराष्ट्राची राजधानी कोणती?
A) Pune
B) Nagpur
C) Mumbai ✅
D) Nashik

31. Soil best for cotton crop —
कापूस पिकासाठी योग्य माती —
A) Red Soil
B) Black Soil ✅
C) Alluvial Soil
D) Laterite Soil

32. Highest peak in India —
भारताचे सर्वोच्च शिखर —
A) Kanchenjunga
B) Mount Everest
C) K2 (Godwin Austen) ✅
D) Nanda Devi

33. Monsoon winds bring —
मान्सून वारे काय आणतात?
A) Snow
B) Rainfall ✅
C) Storm
D) Heat

34. Largest desert in India —
भारतामधील सर्वात मोठे वाळवंट —
A) Sahara
B) Thar Desert ✅
C) Gobi
D) Kalahari

35. Largest ocean in the world —
जगातील सर्वात मोठा महासागर —
A) Indian Ocean
B) Atlantic Ocean
C) Arctic Ocean
D) Pacific Ocean ✅

36. Lowest layer of atmosphere —
वायुमंडलातील सर्वात खालचा थर —
A) Stratosphere
B) Mesosphere
C) Troposphere ✅
D) Thermosphere

37. Earthquakes are measured by —
भूकंपाची तीव्रता कशाने मोजली जाते?
A) Barometer
B) Thermometer
C) Richter Scale ✅
D) Anemometer

38. Instrument used to find direction —
दिशा शोधण्यासाठी वापरले जाणारे साधन —
A) Telescope
B) Compass ✅
C) Microscope
D) Barometer

39. Study of maps is called —
नकाशांचा अभ्यास काय म्हणतात?
A) Geography
B) Cartography ✅
C) Topography
D) Geology

40. River Narmada flows towards —
नर्मदा नदी कोणत्या दिशेने वाहते?
A) East
B) West ✅
C) North
D) South

41. Sundarbans is famous for —
सुंदरबन कशासाठी प्रसिद्ध आहे?
A) Desert
B) Mangrove Forests ✅
C) Hills
D) Waterfalls

42. Damodar river is called —
दमोदर नदीला काय म्हणतात?
A) River of Gold
B) Sorrow of Bengal ✅
C) Lifeline of India
D) Holy River

43. Volcano erupts —
ज्वालामुखीतून काय बाहेर येते?
A) Water
B) Lava ✅
C) Sand
D) Smoke

44. Water cycle includes —
जलचक्रामध्ये काय समाविष्ट आहे?
A) Condensation
B) Evaporation ✅
C) Precipitation
D) All of these

45. Longitude helps in calculating —
रेखांश कशासाठी उपयुक्त असतात?
A) Distance
B) Height
C) Time ✅
D) Area

46. Latitude 0° is called —
0° अक्षांशाला काय म्हणतात?
A) Tropic of Cancer
B) Equator ✅
C) Prime Meridian
D) Arctic Circle

47. Largest continent —
सर्वात मोठा खंड —
A) Africa
B) Asia ✅
C) Europe
D) North America

48. Smallest continent —
सर्वात लहान खंड —
A) Europe
B) Australia ✅
C) Antarctica
D) South America

49. Glaciers are formed in —
हिमनद्या कुठे तयार होतात?
A) Deserts
B) Plains
C) Cold regions ✅
D) Forests

50. Tsunami is caused by —
सुनामी कशामुळे निर्माण होते?
A) Cyclone
B) Heavy rain
C) Undersea earthquake ✅
D) Volcano smoke

🏛️ CIVICS MCQs -Social Science 1

51. Constitution of India came into force on —
भारतीय राज्यघटना अमलात कधी आली?
A) 15 August 1947
B) 26 January 1950 ✅
C) 2 October 1949
D) 26 November 1949

52. Fundamental Rights are given by —
मूलभूत अधिकार कुठे दिले आहेत?
A) Parliament
B) President
C) Constitution ✅
D) Supreme Court

53. Head of the State in India is —
भारताचा राज्यप्रमुख कोण आहे?
A) Prime Minister
B) President ✅
C) Chief Justice
D) Governor

54. Head of the Government is —
सरकारचा प्रमुख कोण?
A) President
B) Prime Minister ✅
C) Speaker
D) Governor

55. Lower House of Parliament is —
संसदेचे खालचे सभागृह —
A) Rajya Sabha
B) Lok Sabha ✅
C) Vidhan Sabha
D) Council of States

56. Upper House of Parliament is —
संसदेचे वरचे सभागृह —
A) Lok Sabha
B) Rajya Sabha ✅
C) Vidhan Parishad
D) Assembly

57. Voting age in India is —
भारतामधील मतदान वय —
A) 16
B) 21
C) 18 ✅
D) 25

58. Election Commission of India is —
भारताचा निवडणूक आयोग कसा आहे?
A) Political body
B) Independent body ✅
C) Judicial body
D) Private body

59. Panchayati Raj system is related to —
पंचायती राज प्रणाली संबंधित आहे —
A) Central Government
B) State Government
C) Local Self Government ✅
D) Parliament

60. Three organs of government are —
शासनाचे तीन अवयव —
A) Army, Navy, Airforce
B) Legislature, Executive, Judiciary ✅
C) Lok Sabha, Rajya Sabha, PM
D) President, PM, Governor

61. The highest court in India is —
भारतामधील सर्वोच्च न्यायालय —
A) High Court
B) District Court
C) Supreme Court ✅
D) Session Court

62. RTI stands for —
RTI चा पूर्ण अर्थ —
A) Right to India
B) Right to Information ✅
C) Right to Inquiry
D) Rule to Information

63. A Fundamental Duty is —
मूलभूत कर्तव्य कोणते?
A) Right to Vote
B) Respect National Symbols ✅
C) Freedom of Speech
D) Equality

64. Directive Principles of State Policy are —
राज्याच्या मार्गदर्शक तत्त्वे कशी असतात?
A) Justiciable
B) Non-justiciable ✅
C) Optional
D) Temporary

65. Mayor is the head of —
महापौर कोणाचा प्रमुख असतो?
A) Gram Panchayat
B) Municipal Corporation ✅
C) Parliament
D) High Court

66. Members of Gram Sabha are —
ग्रामसभेचे सदस्य कोण असतात?
A) Only Sarpanch
B) Village elders
C) All adult villagers ✅
D) Teachers

67. Lok Adalat helps in —
लोकअदालत मदत करते —
A) Punishment
B) Fast dispute settlement ✅
C) Election
D) Law making

68. Secularism means —
धर्मनिरपेक्षता म्हणजे —
A) No religion
B) One religion
C) Equal respect to all religions ✅
D) Religious rule

69. Democracy means —
लोकशाही म्हणजे —
A) Rule of king
B) Rule of people ✅
C) Rule of army
D) Rule of judges

70. Parliament makes —
संसद काय बनवते?
A) Plans
B) Laws ✅
C) Budgets only
D) Policies only

71. President is elected by —
राष्ट्रपती निवडले जातात —
A) Public
B) Parliament only
C) Electoral College ✅
D) Supreme Court

72. Finance Bill is presented in —
अर्थसंकल्प विधेयक कुठे मांडले जाते?
A) Rajya Sabha
B) Lok Sabha ✅
C) Supreme Court
D) Assembly

73. State Governor is appointed by —
राज्यपालांची नियुक्ती कोण करतो?
A) Prime Minister
B) Chief Minister
C) President ✅
D) Parliament

74. Fundamental Rights can be enforced in —
मूलभूत अधिकार कुठे अंमलात आणता येतात?
A) Police station
B) Court ✅
C) Parliament
D) School

75. National Anthem of India was written by —
भारतीय राष्ट्रगीत कोणी लिहिले?
A) Bankim Chandra
B) Rabindranath Tagore ✅
C) Gandhi
D) Nehru

👩‍🏫 SOC. SCIENCE PEDAGOGY MCQs-Social Science 1

76. Social Science teaching should be —
सामाजिक शास्त्र अध्यापन कसे असावे?
A) Lecture based
B) Activity based ✅
C) Rote learning
D) Silent reading

77. Best method to teach History is —
इतिहास शिकवण्याची सर्वोत्तम पद्धत —
A) Dictation
B) Storytelling ✅
C) Memorization
D) Drill

78. Map work develops —
नकाशा कार्यामुळे काय विकसित होते?
A) Memory
B) Writing
C) Spatial skills ✅
D) Listening

79. Field visit is useful for —
शैक्षणिक सहल उपयुक्त असते —
A) Entertainment
B) Experiential learning ✅
C) Homework
D) Testing

80. Evaluation should be —
मूल्यमापन कसे असावे?
A) Yearly
B) Continuous ✅
C) Monthly
D) Rare

81. Group work promotes —
गटकार्यामुळे काय वाढते?
A) Competition
B) Cooperation ✅
C) Isolation
D) Fear

82. Project method is based on —
प्रकल्प पद्धत आधारित आहे —
A) Lecture
B) Learning by doing ✅
C) Reading
D) Writing

83. Discussion method develops —
चर्चा पद्धत विकसित करते —
A) Silence
B) Critical thinking ✅
C) Copying
D) Rote learning

84. Questioning skill improves —
प्रश्न विचारण्याचे कौशल्य वाढवते —
A) Discipline
B) Curiosity ✅
C) Fear
D) Confusion

85. Teaching aids make learning —
शैक्षणिक साधनांमुळे शिक्षण —
A) Boring
B) Difficult
C) Interesting ✅
D) Costly

86. Bloom’s taxonomy includes —
ब्लूमचे वर्गीकरण यात समाविष्ट —
A) Affective only
B) Cognitive domain ✅
C) Physical domain
D) Emotional domain

87. Formative assessment is —
घडणारे मूल्यमापन म्हणजे —
A) Final test
B) Ongoing assessment ✅
C) Entrance exam
D) Annual exam

88. Summative assessment is —
समारोप मूल्यमापन म्हणजे —
A) Daily test
B) Weekly test
C) Final exam ✅
D) Oral work

89. Child-centered approach focuses on —
बालकेंद्रित पद्धतीचा भर असतो —
A) Teacher
B) Syllabus
C) Learner ✅
D) Parents

90. Remedial teaching is for —
पूरक अध्यापन कोणासाठी?
A) Bright students
B) Slow learners ✅
C) Teachers
D) Parents

91. Inclusive education means —
समावेशक शिक्षण म्हणजे —
A) Education for rich
B) Education for all ✅
C) Special school only
D) Online education

92. Peer learning means —
समवयस्क शिक्षण म्हणजे —
A) Teacher teaching
B) Learning from classmates ✅
C) Self study
D) Online class

93. Constructivism means —
रचनावाद म्हणजे —
A) Copying
B) Knowledge built by learner ✅
C) Memorizing
D) Listening

94. Blackboard is —
फळा म्हणजे —
A) Furniture
B) Teaching aid ✅
C) Toy
D) Book

95. Objective type questions test —
वस्तुनिष्ठ प्रश्न तपासतात —
A) Writing skill
B) Knowledge ✅
C) Drawing
D) Memory only

96. Social Science helps in developing —
सामाजिक शास्त्र विकसित करते —
A) Only marks
B) Values & citizenship ✅
C) Fear
D) Silence

97. Debate improves —
वादविवादामुळे काय वाढते?
A) Anger
B) Reasoning skill ✅
C) Fear
D) Noise

98. Role play helps in —
भूमिका वठवणे मदत करते —
A) Acting only
B) Understanding society ✅
C) Drawing
D) Memorizing

99. Teacher’s role should be —
शिक्षकाची भूमिका कशी असावी?
A) Boss
B) Facilitator ✅
C) Silent
D) Strict ruler

100. A good lesson plan includes —
चांगल्या धड्याच्या आराखड्यात असते —
A) Homework only
B) Objectives, Methods, Evaluation ✅
C) Story only
D) Test only

NCERT
👉 https://ncert.nic.in/

CTET Official
👉 https://ctet.nic.in/

MSCE Pune
👉 https://www.mscepune.in/

Constitution of India
👉 https://legislative.gov.in/constitution-of-india/

✅ निष्कर्ष

Social Science 1 (1–100 MCQs) चा हा संपूर्ण सराव संच तुमची History, Geography, Civics आणि Pedagogy यांची एकत्रित व जलद पुनरावृत्ती करून देतो. अशा प्रकारच्या वस्तुनिष्ठ प्रश्नांमुळे केवळ माहिती पाठ राहत नाही, तर संकल्पना स्पष्ट होतात, प्रश्न समजून सोडवण्याची गती वाढते आणि परीक्षेत आत्मविश्वास निर्माण होतो.

नियमित MCQ सराव केल्याने:

• महत्वाचे तथ्य आणि वर्षे लक्षात राहतात
• नकाशा, शासनरचना, ऐतिहासिक घटना यांचा परस्परसंबंध समजतो
• Pedagogy भागामुळे शिक्षक म्हणून अध्यापन पद्धती स्पष्ट होते
• Paper 2 मध्ये गुण वाढण्यास थेट मदत होते

शेवटी, वाचन + पुनरावृत्ती + MCQ practice + Mock Test ही चार गोष्टी पाळल्या तर CTET Social Science मध्ये उत्तम स्कोअर मिळवणे नक्की शक्य आहे. सातत्य ठेवा — यश तुमचंच आहे! 💯📘